Cuộc di dân 'lịch sử' ở hạ du sông Ba trước mùa mưa bão

Dự án tái định cư buôn Blăk, xã Ia Dreh được khởi công xây dựng, đưa người dân vùng nguy cơ sạt lở hạ du sông Ba đến nơi an toàn - Ảnh: N.H.

Sau bão số 13 năm 2025, tỉnh Gia Lai "thần tốc" triển khai 6 dự án tái định cư tập trung, đưa gần 1.000 hộ dân vùng hạ du sông Ba có nguy cơ sạt lở đến nơi ở mới an toàn.

Mất ăn mất ngủ vì sạt lở

Dọc hạ lưu sông Ba, mỗi khi bước vào mùa mưa bão, hàng ngàn hộ dân lại đối mặt với nỗi lo sạt lở đất, lũ quét. Hàng chục năm qua, nhiều ngôi làng, vùng đất nơi đây đã bị cuốn trôi theo dòng nước, người dân ăn ngủ không yên.

Sống tại vùng nguy hiểm ở xã Ia Rsai, ông Nguyễn Văn Đỉnh chia sẻ: "Nơi ở cũ của chúng tôi cứ đến mùa mưa lũ là đêm phải thức, không dám ngủ vì sạt lở rất nghiêm trọng. Giờ được Đảng, Nhà nước quan tâm cấp nơi ở mới, chúng tôi phấn khởi lắm, mong cuộc sống sau này an cư lạc nghiệp, tươi sáng hơn".

Tương tự, anh Nay Ơn (buôn Nông Siu, xã Ia Dreh) mừng rỡ: "Trước đây nơi ở cũ rất nguy hiểm, mất an toàn. Bây giờ được Nhà nước quan tâm di dời đến khu tái định cư an toàn, tôi rất mừng".

Bà Võ Thúy Vân - Chủ tịch UBND xã Ia Dreh - cho hay các hộ dân sống dọc sông Ba tại các buôn Ia Klon, Blăk, Gum Gôp, Bhă Nga... thường chịu ảnh hưởng thiên tai hết sức nặng nề, nhất là vào mùa mưa lũ cuối năm.

Cán bộ, chiến sĩ thuộc Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Gia Lai giúp người dân xây dựng nhà ở tại khu tái định cư vùng thiên tai xã Ia Hiao.

Theo phương án sắp xếp, toàn xã có 80 hộ phải di dời đến nơi ở mới. Đến nay, địa phương đã tổ chức khởi công trước cho 20 hộ, các hộ còn lại đang gấp rút hoàn thiện phương án để sớm ổn định cuộc sống.

"Phương án sắp xếp, tái định cư đợt này có ý nghĩa rất lớn, giúp người dân ổn định sản xuất và bảo đảm an toàn tài sản, tính mạng cho người dân" - bà Vân nói.

Tại xã Ia Hiao, một khu tái định cư rộng 15,6ha được bố trí để sắp xếp nơi ở cho 180 hộ dân thường xuyên chịu ảnh hưởng bởi thiên tai.

Theo đó, mỗi hộ được giao một lô đất 500m², hỗ trợ hơn 100 triệu đồng xây dựng nhà ở cùng các chính sách hỗ trợ khác. Đến nay, 68 hộ đã được bàn giao mặt bằng và những căn nhà đầu tiên đã đồng loạt khởi công, mở đầu cho hành trình đưa người dân đến nơi ở mới an toàn trước mùa mưa bão.

Cuộc di dời dân 'lịch sử'

Theo kế hoạch, gần 1.000 hộ dân hạ lưu sông Ba sẽ tái định cư vùng đất mới, an toàn hơn.

Việc bố trí ổn định dân cư vùng thiên tai ở 6 xã hạ du sông Ba được xem là cuộc "di dân lịch sử". Gần 1.000 hộ dân nằm trong vùng nguy cơ cao xảy ra sạt lở, lũ quét sẽ được bố trí đến nơi ở mới an toàn, giúp người dân ổn định cuộc sống và phát triển sinh kế lâu dài.

Nhằm đưa người dân đến nơi ở an toàn trước đỉnh điểm mùa mưa bão, tỉnh Gia Lai đã chính thức phát động "Chiến dịch Quang Trung", huy động tối đa lực lượng chung sức hỗ trợ người dân dựng nhà.

Đồng thời, tỉnh yêu cầu chủ đầu tư là các dự án đầu tư xây dựng tỉnh Gia Lai và các nhà thầu tập trung tối đa máy móc, phương tiện, vật liệu để hoàn thành các hạng mục thiết yếu, bảo đảm tiến độ, chất lượng và an toàn.

Ghi nhận tại các khu tái định cư, các công trình hạ tầng kỹ thuật như đường giao thông, hệ thống cấp nước, điện chiếu sáng... đang được khẩn trương hoàn thiện. Người dân mong ngóng từng ngày được đến nơi ở mới.

Ông Dương Mah Tiệp, Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, chia sẻ các dự án tái định cư được khởi công không chỉ bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân mà còn giúp người dân ổn định cuộc sống, yên tâm phát triển sản xuất về lâu dài.

Khu định cư mới không chỉ bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân, mà lâu dài giúp dân ổn định cuộc sống, yên tâm phát triển sản xuất.

Để người dân sớm có nơi ở mới trước mùa mưa bão, lãnh đạo tỉnh Gia Lai đề nghị chủ đầu tư và các nhà thầu tập trung tối đa nhân lực, thiết bị thi công, bảo đảm tiến độ.

UBND các xã phải bám sát từng hộ dân, làm tốt công tác tuyên truyền, đối thoại để tạo sự đồng thuận cao nhất. Việc giao đất và hỗ trợ phải công khai, minh bạch, đúng đối tượng; đặc biệt ưu tiên hỗ trợ các hộ nghèo, hộ khó khăn không có khả năng tự xây dựng nhà.