Livestream kích động gây rối, lôi kéo tụ tập để câu like: Coi chừng bị phạt

Nhóm thanh thiếu niên vi phạm đã bị công an mời làm việc, xử lý - Ảnh: H.B.

Một nhóm thanh, thiếu niên livestream, cổ suý việc tụ tập, gây rối trật tự công cộng trên đường phố ở Đà Nẵng đã bị cơ quan chức năng xử lý về hành vi tuyên truyền, kích động bạo lực và cung cấp, chia sẻ thông tin cổ súy cho tệ nạn xã hội (với mức phạt từ 15-30 triệu đồng); đồng thời tịch thu điện thoại, buộc gỡ bỏ các thông tin vi phạm.

Livestream cổ súy, kích động bạo lực đối diện "án" phạt

Liên quan vấn đề trên, luật sư Trần Duyên - Đoàn luật sư Đà Nẵng đã có những chia sẻ dưới góc nhìn pháp lý.

Luật sư Trần Duyên - Ảnh: ĐOÀN CƯỜNG

Theo luật sư Duyên, trước hết cần phân biệt, pháp luật không cấm việc người dân quay video hoặc livestream một sự việc xảy ra nơi công cộng.

Tuy nhiên, nếu việc quay, phát trực tiếp hoặc đăng tải lên mạng xã hội đi kèm với những hành vi như cổ súy, kích động bạo lực, kêu gọi người khác tham gia tụ tập, gây rối, chia sẻ những nội dung vi phạm pháp luật hoặc sử dụng lời lẽ làm gia tăng mâu thuẫn, ảnh hưởng đến an ninh, trật tự thì tùy tính chất, mức độ, có thể bị xử phạt vi phạm hành chính, thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Hiện nay, Nghị định 330 của Chính phủ (có hiệu lực từ ngày 19-8-2026) đã quy định riêng về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Đây là điểm mới đáng chú ý, bởi nhiều hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin gây ảnh hưởng đến an ninh, trật tự trên không gian mạng được quy định cụ thể hơn.

Theo điều 9 nghị định này, cá nhân có hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin nhằm cổ súy, vận động hoặc dụ dỗ người khác thực hiện hành vi xâm hại an ninh, trật tự xã hội; cung cấp, chia sẻ thông tin mang tính đe dọa, kích động mâu thuẫn hoặc gây tác động tiêu cực đến tình hình an ninh, trật tự; hoặc cung cấp, chia sẻ thông tin có nội dung kích động, lôi kéo tụ tập đông người gây ảnh hưởng đến trật tự, an toàn xã hội có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 - 10.000.000 đồng.

Người vi phạm phải gỡ, xóa thông tin, cải chính thông tin sai sự thật.

Ngoài ra, tùy nội dung cụ thể được đăng tải, người sử dụng mạng xã hội còn có thể bị xử lý theo Nghị định 174.

Chẳng hạn, hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin cổ súy cho tệ nạn xã hội hoặc các nội dung vi phạm khác thuộc điều khoản này có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 - 30.000.000 đồng.

Cá nhân vi phạm còn phải buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn hoặc thông tin vi phạm pháp luật do thực hiện hành vi vi phạm và còn có thể bị buộc khóa tài khoản, trang cộng đồng, nhóm cộng đồng hoặc kênh nội dung.

Nếu người livestream không chỉ ghi nhận sự việc mà còn trực tiếp tham gia, kích động, xúi giục hoặc có hành vi khác góp phần thực hiện việc gây rối trật tự công cộng và đủ các dấu hiệu cấu thành tội phạm thì có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự về tội gây rối trật tự công cộng theo điều 318, Bộ luật Hình sự.

"Do đó, không thể hiểu rằng cứ quay video hoặc livestream một vụ việc gây rối là sẽ bị xử lý; cần xem xét nội dung được đăng tải, lời nói kèm theo, mục đích, vai trò, mức độ tham gia và tác động thực tế của từng người" - luật sư Trần Duyên cho biết.

Đâu là ranh giới để không vi phạm pháp luật?

Cũng theo luật sư Trần Duyên, việc quay lại một sự việc để lưu giữ thông tin, cung cấp cho cơ quan chức năng hoặc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp hoàn toàn khác với việc phát trực tiếp để câu lượt xem, cổ vũ đám đông, kích động bạo lực hoặc lan truyền thông tin chưa được kiểm chứng.

Khi chứng kiến đánh nhau, tụ tập hoặc gây rối, người dân cần tránh dùng lời lẽ cổ súy, thách thức, kích động, kêu gọi người khác tham gia hoặc chia sẻ nội dung làm cho tình hình căng thẳng hơn.

Đồng thời phải lưu ý đến tính chính xác của thông tin và quyền, lợi ích hợp pháp của những người xuất hiện trong hình ảnh được đăng tải.

Trong những trường hợp này, điều nên ưu tiên là bảo đảm an toàn, thông báo cho cơ quan chức năng và nếu cần thì ghi nhận hình ảnh để cung cấp thông tin, chứng cứ, thay vì biến sự việc thành nội dung để câu tương tác.

"Mạng xã hội cho mỗi người quyền chia sẻ rất lớn nhưng quyền đó luôn đi cùng trách nhiệm.

Trước khi bấm nút livestream hoặc đăng tải một nội dung nhạy cảm, mỗi người nên tự hỏi thông tin này đã chính xác chưa? Việc mình làm có đang góp phần làm cho sự việc nghiêm trọng hơn hay cổ súy hành vi vi phạm hoặc xâm phạm quyền của người khác hay không? Nếu có, đó chính là ranh giới cần dừng lại" - luật sư Trần Duyên nhấn mạnh.