AEF 2026: Vừa giữ độ mở, vừa tăng sức chống chịu

Bộ trưởng Bộ Kinh tế, Kế hoạch và Phát triển Philippines Arsenio M. Balisacan - Ảnh: THANH HIỆP

Sáng 28-10, tại phiên toàn thể cấp cao Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2026 (AEF 2026), lãnh đạo các bộ, ngành của Philippines, Anh, Trung Quốc cùng trưởng đại diện các tổ chức quốc tế tại Việt Nam đã chia sẻ quan điểm xoay quanh chủ đề "Sự hội tụ của các cực tăng trưởng mới toàn cầu".

Bộ trưởng Philippines: Mở cửa tạo ra cơ hội

Phát biểu mở đầu phiên toàn thể cấp cao, Bộ trưởng Kinh tế, Kế hoạch và Phát triển Philippines Arsenio M. Balisacan cho rằng vài năm qua, các nền kinh tế thế giới đã rút ra một bài học quan trọng: phụ thuộc đồng nghĩa với rủi ro.

Theo ông, hội nhập toàn cầu suốt nhiều thập kỷ đã giúp nâng thu nhập và thúc đẩy phát triển. Tuy nhiên, việc quá lệ thuộc vào một số ngành, nhà cung cấp, thị trường hay tuyến thương mại cũng khiến các nền kinh tế dễ tổn thương trước các cú sốc.

"Chúng ta không thể mặc định những điều kiện từng tạo nền cho tăng trưởng trước đây sẽ quay lại. Nhưng câu trả lời không phải là ngừng hội nhập, mà là giảm phụ thuộc quá mức và xây dựng năng lực của mỗi nước. Thách thức đặt ra là làm sao vừa giữ được độ mở, vừa tăng khả năng chống chịu", ông Balisacan nhấn mạnh.

Vị bộ trưởng xem ASEAN là ví dụ thực tế cho thấy hợp tác khu vực có thể hỗ trợ chương trình nghị sự toàn cầu.

Trên cương vị chủ tịch ASEAN, Philippines đã thúc đẩy an ninh và kết nối khu vực thông qua Hiệp định khung ASEAN về an ninh dầu mỏ (APSA) và Lưới điện ASEAN.

Bên cạnh đó, đàm phán Hiệp định khung về kinh tế số ASEAN (DEFA) đã hoàn tất, dự kiến được ký vào tháng 11. Hiệp định này sẽ thúc đẩy thương mại số xuyên biên giới, kể cả với doanh nghiệp nhỏ.

Khép lại phát biểu, ông Balisacan nêu: "Mở cửa tạo ra cơ hội. Năng suất biến cơ hội thành tăng trưởng. Khả năng chống chịu giúp tăng trưởng bền vững".

Quốc vụ khanh tại Bộ Ngoại giao UAE: Việt Nam là một đối tác kinh tế quan trọng

Quốc vụ khanh tại Bộ Ngoại giao Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) Saeed Bin Mubarak Al Hajeri - Ảnh: THANH HIỆP

Theo Quốc vụ khanh tại Bộ Ngoại giao Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) Saeed Bin Mubarak Al Hajeri, nước này đặt kết nối vào trung tâm quá trình chuyển đổi kinh tế.

UAE hướng tới một nền kinh tế đa dạng, gắn kết với thế giới. Trong đó, công nghệ củng cố công nghiệp, hạ tầng mở đường cho thương mại, đầu tư thúc đẩy đổi mới sáng tạo, còn nguồn nhân lực là nền tảng của năng lực cạnh tranh dài hạn.

Với UAE, trí tuệ nhân tạo là động lực cho toàn bộ nền kinh tế chứ không đơn thuần là một công nghệ.

"Tuy nhiên, chỉ công nghệ và vốn thì chưa đủ để tăng trưởng bền vững. Thước đo thực sự của tiến bộ là khả năng biến đổi mới thành cơ hội kinh tế và lợi ích cụ thể cho người dân", ông Al Hajeri nói.

Ông cho rằng trong một thế giới ngày càng kết nối, không quốc gia nào có thể tự mình nắm bắt cơ hội. Vì vậy, thế hệ tăng trưởng tiếp theo sẽ dựa vào quan hệ đối tác quốc tế không kém năng lực quốc gia. Thành công chung tùy thuộc vào việc kết nối hiệu quả đến đâu giữa công nghệ với công nghiệp, đầu tư với cơ hội, nhân tài với thị trường.

Thủ tướng Lê Minh Hưng, Trưởng ban Chính sách, chiến lược trung ương Nguyễn Thanh Nghị cùng các lãnh đạo, đại biểu lắng nghe các phiên thảo luận - Ảnh: THANH HIỆP

Quốc vụ khanh UAE khẳng định: "Việt Nam có vị thế tốt để đóng góp vào quá trình chuyển đổi này. Nền tảng công nghiệp vững, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đang lớn mạnh cùng mức độ tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu mở ra nhiều cơ hội hợp tác cho Việt Nam. Với UAE, Việt Nam là đối tác kinh tế quan trọng và chúng tôi thấy tiềm năng lớn để phát huy thế mạnh bổ trợ cho nhau".

Ông cho biết Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện UAE - Việt Nam có hiệu lực từ tháng 2-2026 đã tạo nền tảng để mở rộng thương mại, thuận lợi hóa đầu tư và tăng cường hợp tác khu vực tư nhân.

Theo ông, nhiệm vụ của diễn đàn là vượt lên khuôn khổ quan hệ truyền thống, hướng tới hợp tác sâu sắc hơn trong công nghệ tiên tiến, năng lượng sạch, logistics, sản xuất và đổi mới sáng tạo.

"Hãy cùng bảo đảm sự hội tụ của các động lực tăng trưởng mới không chỉ là cuộc chuyển đổi công nghệ, mà còn là chất xúc tác cho thêm cơ hội kinh tế, quan hệ đối tác vững mạnh hơn và thịnh vượng lâu dài cho tất cả", ông Al Hajeri kêu gọi.

Quốc vụ khanh Anh: Tăng cường hợp tác về tài chính, công nghệ và tăng trưởng xanh

Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao, Thịnh vượng chung và phát triển Anh, Nữ Nam tước Rosalie Winterton - Ảnh: THANH HIỆP

Về phía Anh, Nữ Nam tước Rosalie Winterton, Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao, Thịnh vượng chung và Phát triển Anh, đánh giá TP.HCM là nơi phù hợp để bàn về tương lai tăng trưởng kinh tế. Khát vọng vươn lên của thành phố thể hiện rõ qua cộng đồng doanh nghiệp, công nghệ và con người.

Theo bà, căng thẳng địa chính trị, gián đoạn chuỗi cung ứng, biến đổi khí hậu và đà tiến của công nghệ đang tái định hình kinh tế thế giới. Trong bối cảnh đó, các quốc gia cần chung tay ứng phó. Bà nhấn mạnh vai trò của ASEAN như một động lực tăng trưởng và mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bà Winterton cho biết Anh sẵn sàng đồng hành cùng TP.HCM xây dựng trung tâm tài chính quốc tế. Muốn thành công, một trung tâm tài chính cần hệ thống pháp luật vững chắc, cơ chế quản lý đáng tin cậy và dịch vụ tài chính đủ mạnh để huy động vốn dài hạn.

Về công nghệ, bà thấy nhiều cơ hội kết nối thế mạnh của Anh với nguồn nhân lực và tinh thần khởi nghiệp của Việt Nam, nhất là trong trí tuệ nhân tạo (AI), an ninh mạng, công nghệ tài chính, công nghệ y tế và bán dẫn. Bà mong muốn tăng cường hợp tác doanh nghiệp và thúc đẩy dòng vốn đầu tư hai chiều.

Về tăng trưởng xanh, bà cho rằng phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường không hề đối lập. Chuyển đổi năng lượng sạch có thể tạo thêm việc làm, cơ hội kinh doanh và củng cố an ninh năng lượng.

Bà Winterton khẳng định Anh xem Việt Nam là đối tác đáng tin cậy, một nền kinh tế ngày càng giữ vai trò quan trọng với tiềm năng lớn.

Phó chủ nhiệm cơ quan thuộc Quốc vụ viện Trung Quốc: Thế giới khép kín chỉ làm tăng chi phí mọi quốc gia

Phó chủ nhiệm Cơ quan Nghiên cứu phát triển Quốc vụ viện Trung Quốc Trương Kỳ - Ảnh: THANH HIỆP

Bà Trương Kỳ - phó chủ nhiệm Cơ quan Nghiên cứu phát triển Quốc vụ viện Trung Quốc - cho rằng đổi mới công nghệ, số hóa, AI và chuyển đổi xanh đang trở thành những động lực mới của tăng trưởng toàn cầu.

Bà dẫn chứng năm ngoái, đầu tư toàn cầu vào năng lượng xanh đạt 2.000 tỉ USD. Kinh tế số nhiều năm liền tăng 10-12%/năm, vượt xa mức tăng GDP thế giới.

Theo bà, kinh tế thế giới đang chuyển dịch sâu sắc, với các nước đang phát triển giữ vai trò chủ chốt. Dẫn số liệu của IMF, bà cho biết các nền kinh tế thị trường mới nổi và đang phát triển đóng góp hơn 70% tăng trưởng toàn cầu. Nam bán cầu cũng chiếm hơn một nửa mức tăng thương mại thế giới.

Thủ tướng Lê Minh Hưng bắt tay và gửi lời cảm ơn các lãnh đạo quốc tế tham dự diễn đàn - Ảnh: THANH HIỆP

Trước làn sóng bảo hộ và phân mảnh kinh tế, bà cho rằng một thế giới khép kín, chia rẽ chỉ khiến mọi quốc gia chịu thêm chi phí.

"Mở cửa và hợp tác không phải là tùy chọn, mà là điều thiết yếu để khai mở tiềm năng tăng trưởng", bà nhấn mạnh.

Bà đề xuất bốn nhóm hành động: bảo vệ hệ thống thương mại tự do toàn cầu và giữ ổn định chuỗi cung ứng; cùng nâng cao năng lực và đổi mới sáng tạo; xây dựng công cụ đầu tư, tài chính phù hợp với các nước đang phát triển; tăng cường liên kết giữa các khu vực.

Nhắc đến Việt Nam, bà cho biết nền kinh tế này đang bước vào giai đoạn mới, với GDP tăng hơn 9% trong ba quý đầu năm, cùng những tiến bộ về xuất khẩu, thu hút FDI và nâng cấp công nghiệp.

Theo bà, với thế mạnh bổ trợ lẫn nhau, Trung Quốc, Việt Nam và các nước ASEAN nên đẩy mạnh hợp tác về kết nối hạ tầng, công nghệ và các khuôn khổ thể chế như Hiệp định thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc. Qua đó, khu vực có thể mở rộng thị trường và tạo động lực mới cho châu Á cũng như thế giới.

Đô trưởng Phnom Penh: Thủ đô Campuchia sẵn sàng kết nối mọi thành phố

Đô trưởng Thủ đô Phnom Penh, Vương quốc Campuchia Khuong Sreng - Ảnh: THANH HIỆP

Đô trưởng Thủ đô Phnom Penh (Campuchia) Khuong Sreng nhận định thế giới đang thay đổi nhanh chóng và phức tạp, đòi hỏi các quốc gia phải có chiến lược phát triển kinh tế phù hợp.

Trên cơ sở đó, Chính phủ Campuchia đang xây dựng một nền kinh tế vững mạnh, linh hoạt và có sức chống chịu trước biến động toàn cầu, thông qua triển khai giai đoạn một của Chiến lược Ngũ giác. Trọng tâm là đẩy mạnh số hóa, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, nghiên cứu - phát triển và kinh tế xanh.

Campuchia cũng chú trọng mở rộng sử dụng năng lượng tái tạo, hiện đại hóa công nghiệp và nâng cấp hạ tầng số, hướng tới mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2050.

Ông cho rằng để hiện thực hóa tầm nhìn này, Campuchia cần hợp tác chặt chẽ với các quốc gia và đối tác phát triển ở cấp khu vực lẫn toàn cầu. Hợp tác đó bao gồm tăng cường kết nối số xuyên biên giới, xây dựng tiêu chuẩn chung, thúc đẩy đầu tư xanh, củng cố chuỗi cung ứng khu vực và đẩy nhanh tăng trưởng công nghiệp bền vững.

"Trên ý nghĩa đó, Thủ đô Phnom Penh, với vai trò là cực kinh tế tiềm năng của Vương quốc Campuchia, sẵn sàng hợp tác với các thành phố, đối tác phát triển và khu vực tư nhân để biến các chính sách chiến lược và tầm nhìn nêu trên thành hiện thực", ông Khuong Sreng nói.

Cũng trong phiên này, các đại biểu đã lắng nghe tham luận của Thị trưởng Yangon, Điều phối viên thường trú Liên hợp quốc tại Việt Nam và Đại sứ EU tại Việt Nam.

Điều phối viên thường trú Liên Hợp Quốc tại Việt Nam Pauline Tamesis - Ảnh: THANH HIỆP