Đốn cây làm ngã ra đường khiến người chạy xe máy thiệt mạng - Ảnh cắt từ clip
Nhiều rủi ro khi tự ý chặt cây
Luật sư Trương Ngọc Liêu (Đoàn luật sư TP.HCM) cho biết Công an tỉnh Thanh Hóa đang khám nghiệm hiện trường để làm rõ nguyên nhân vụ việc. Đến nay chưa có kết luận chính thức về trách nhiệm của ông Nguyễn Quang Thọ - người trực tiếp cưa cây - và ông N.Q.H. - người thuê cưa cây.
Qua đoạn clip ghi lại thời điểm xảy ra vụ việc, luật sư Liêu nhận định khu vực chặt cây có khả năng không được cảnh báo, giăng dây, phong tỏa để bảo đảm an toàn cho người đi đường. Trong khi đó, đây là những yêu cầu bắt buộc khi chặt cây gần khu vực có người và xe cộ đi lại.
Đoạn clip cũng cho thấy nạn nhân đi sát làn đường bên trái, phía đối diện cây xà cừ nhưng vẫn nằm trong tầm đổ của cây. Theo luật sư, điều này cho thấy việc tính toán hướng đổ cây có sai sót.
"Dù hành vi được thực hiện với lỗi vô ý, có thể do cẩu thả hoặc quá tự tin, nhưng với hậu quả đặc biệt nghiêm trọng là làm chết người, hành vi của ông Nguyễn Quang Thọ có thể có dấu hiệu của tội vô ý làm chết người do vi phạm quy tắc nghề nghiệp hoặc quy tắc hành chính", luật sư Liêu nói.
Đối với ông N.Q.H., nếu điều tra xác định người này có tham gia chỉ đạo, thực hiện hoặc phối hợp trong quá trình cưa cây thì có thể xem xét trách nhiệm hình sự đối với hậu quả xảy ra.
Về dân sự, Điều 591 Bộ luật Dân sự quy định thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm gồm chi phí cứu chữa, mai táng, tiền cấp dưỡng cho người mà nạn nhân có nghĩa vụ cấp dưỡng (nếu có) và khoản bù đắp tổn thất tinh thần cho người thân thích. Mức bù đắp tổn thất tinh thần tối đa không quá 100 lần mức lương cơ sở.
Luật sư Liêu cho rằng nếu ông Thọ là người làm thuê, làm công cho ông H. thì ông H. có trách nhiệm bồi thường cho gia đình nạn nhân, đồng thời có quyền yêu cầu người làm công có lỗi hoàn trả một khoản tiền theo Điều 600 Bộ luật Dân sự.
Nếu ông Thọ cung cấp dịch vụ độc lập thì ông Thọ hoặc pháp nhân mà ông làm việc (nếu có) là chủ thể có trách nhiệm bồi thường.
Chặt cây sát đường phải có phương án an toàn
Luật sư Trần Thị Mỹ Tín (Đoàn luật sư TP.HCM) cho rằng mọi trường hợp chặt, tỉa cây gần đường giao thông công cộng, có nguy cơ ảnh hưởng đến người, tài sản và giao thông đều phải có phương án bảo đảm an toàn, dù cây thuộc khuôn viên tư nhân hay cây xanh công cộng.
Theo luật sư, chủ cây hoặc đơn vị thi công phải đánh giá rủi ro dựa trên kích thước, tình trạng, tán và cành cây, vị trí, mật độ giao thông, thời tiết, phương án cứu hộ để lựa chọn cách xử lý phù hợp.
Đối với cây trên vỉa hè, công viên, đường nội bộ hoặc cây lớn trong khuôn viên tư nhân nhưng gần đường, người dân không được tự ý chặt, tỉa nếu có khả năng ảnh hưởng giao thông. Trường hợp này phải báo đơn vị quản lý cây đô thị hoặc chính quyền địa phương để xử lý an toàn.
Theo luật sư Tín, khi việc chặt, tỉa cây chiếm dụng lòng, lề đường hoặc ảnh hưởng dòng xe lưu thông, hoạt động này được xem xét như một công trình thi công đường bộ.
Điều 32 Luật Đường bộ năm 2024 yêu cầu chủ cây và đơn vị thực hiện bố trí rào chắn, người phân luồng, cảnh báo giao thông, đồng thời liên hệ cơ quan quản lý tuyến đường để thống nhất phương án và thời gian thực hiện.
Từ đoạn video, luật sư Tín cho rằng cây bị nghiêng ra đường nhưng việc xử lý chỉ có hai người, một người chặt cây và một người cảnh báo xe cộ. Việc không có các biện pháp bảo đảm an toàn cần thiết tiềm ẩn nguy cơ rủi ro cao.
Nếu chưa gây thiệt hại và là cây xanh công cộng, người tự ý chặt hạ, dịch chuyển cây khi chưa được cấp phép có thể bị phạt 30 - 50 triệu đồng theo khoản 3 Điều 50 Nghị định 339/2026/NĐ-CP.
Nếu chặt cây gây chết người, trường hợp người dân tự thực hiện hoặc thuê thợ, cả chủ cây và người được thuê có thể bị xử lý về tội vô ý làm chết người theo Điều 128 Bộ luật Hình sự và phải liên đới bồi thường.
Trường hợp nhân viên chăm sóc cây xanh gây chết người, người này có thể bị xử lý theo Điều 129 Bộ luật Hình sự. Đơn vị quản lý phải bồi thường thiệt hại do lỗi của người làm công gây ra; sau đó trách nhiệm hoàn trả giữa nhân viên và đơn vị được xử lý theo quy định.
