
Các nhà khoa học phát hiện mối liên hệ giữa ngủ ít và tăng cân - Ảnh: SCIENTIFIC AMERICAN
Đó là kết quả nghiên cứu về giấc ngủ do các nhà khoa học tại Trung tâm Y khoa Irving thuộc Đại học Columbia (Mỹ) thực hiện, và công bố trên tạp chí Annals of Internal Medicine.
Công trình phân tích dữ liệu từ các thử nghiệm ngẫu nhiên nhằm tìm hiểu tác động của tình trạng thiếu ngủ nhẹ nhưng kéo dài đối với cân nặng và hoạt động thể chất.
Nghiên cứu theo dõi 95 người trưởng thành vốn thường ngủ từ 7-8 giờ mỗi đêm. Trong một giai đoạn kéo dài sáu tuần, họ duy trì lịch ngủ bình thường.
Ở giai đoạn sáu tuần còn lại, những người tham gia được yêu cầu lùi giờ đi ngủ khoảng 90 phút nhưng vẫn thức dậy vào thời điểm quen thuộc.
Thời lượng ngủ thực tế vì thế giảm trung bình khoảng 80 phút mỗi đêm. Trong suốt quá trình nghiên cứu, người tham gia đeo thiết bị trên cổ tay để theo dõi giấc ngủ và vận động.
Nhóm khoa học đồng thời đo cân nặng, vòng eo, thành phần cơ thể và một số hormone liên quan đến cảm giác đói.
Kết quả cho thấy sau sáu tuần ngủ ít, người tham gia tăng trung bình khoảng 0,45kg. Vòng eo cũng có xu hướng tăng, dù nghiên cứu chưa ghi nhận sự thay đổi rõ rệt về tổng lượng mỡ hay mỡ nội tạng trong khoảng thời gian tương đối ngắn này.
Theo tiến sĩ Faris Zuraikat - trợ lý giáo sư về y học dinh dưỡng tại Đại học Columbia và là tác giả đầu tiên của nghiên cứu, mức tăng gần nửa ký có thể chưa gây ấn tượng nếu nhìn riêng lẻ.
Tuy nhiên điều đáng lưu ý là thay đổi này xuất hiện chỉ sau sáu tuần và trong điều kiện thiếu ngủ khá giống thói quen thường ngày của nhiều người.
Ông cảnh báo nếu kiểu ngủ thiếu này kéo dài trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, mức tăng cân tích lũy có thể trở nên đáng kể về mặt sức khỏe.

Một giấc ngủ đủ giấc sẽ góp phần giúp cơ thể khỏe mạnh - Ảnh: INC MAGAZINE
Dù vậy, nhóm nghiên cứu không lấy kết quả sáu tuần để khẳng định chính xác một người sẽ tăng bao nhiêu cân sau một năm.
Một phát hiện khác gây chú ý là ngủ ít không giúp con người tận dụng thời gian thức thêm để vận động nhiều hơn. Ngược lại, thời gian ít vận động tăng trung bình khoảng 17 phút mỗi ngày.
Ở nam giới và phụ nữ sau mãn kinh, con số này lên gần 30 phút.
"Ngay cả khi đã tính đến việc người tham gia thức lâu hơn, họ vẫn dành nhiều thời gian ngồi yên hơn trong giai đoạn ngủ thiếu", tiến sĩ Zuraikat cho biết.
Theo ông, đây là tín hiệu đáng quan tâm, bởi lối sống ít vận động có liên quan đến nguy cơ cao mắc nhiều bệnh mạn tính.
Thiếu ngủ, nguy cơ chuyển hóa cao
Giáo sư Marie-Pierre St-Onge - chuyên gia y học dinh dưỡng tại Đại học Columbia và là người dẫn đầu nghiên cứu - cho rằng việc kiểm soát cân nặng không nên chỉ được thu gọn vào hai lời khuyên quen thuộc là ăn lành mạnh và tập thể dục nhiều hơn.
Theo bà, ngủ đủ cũng cần được xem là một phần quan trọng trong chiến lược phòng ngừa tăng cân, béo phì, bệnh tim mạch và tiểu đường.
Các nghiên cứu trước của cùng nhóm khoa học từng ghi nhận ngủ ít kéo dài có thể làm tăng tình trạng kháng insulin ở phụ nữ có nguy cơ chuyển hóa cao, đồng thời thúc đẩy những dấu hiệu viêm liên quan đến tim mạch.
Nhóm nghiên cứu cho biết bước tiếp theo là tìm hiểu liệu cải thiện thời lượng ngủ ở những người thường xuyên thiếu ngủ có giúp đảo ngược các tác động bất lợi đối với cân nặng và sức khỏe chuyển hóa hay không.
Phát hiện mới cho thấy chiếc cân có thể không chỉ phản ánh những gì một người ăn hoặc lượng vận động mỗi ngày, mà còn âm thầm ghi lại cả những giờ ngủ đã bị cắt bớt.