Vì sao chưa thể khai quật con tàu cổ ở bờ biển Hội An?

Phần nổi lên của con tàu cổ trên bãi biển Hội An - Ảnh: B.D.

Trả lời câu hỏi này tại buổi họp báo chiều 23-7, bà Nguyễn Thu Phương, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng, cho biết dù rất muốn nhưng vẫn chưa thể triển khai khai quật ngay con tàu cổ này.

Nguyên nhân là do thời gian qua, việc triển khai gặp một số vướng mắc về quy trình, thủ tục pháp lý theo quy định mới của Luật Di sản văn hóa (có hiệu lực từ 1-7-2025), cũng như công tác sắp xếp quy hoạch khảo cổ sau sáp nhập địa giới hành chính.

Từ đó dẫn đến việc triển khai bị chậm so với dự kiến. 

Theo bà Phương, đây là dự án có tính chất kỹ thuật rất phức tạp, bao gồm chuỗi công việc từ khảo cổ, khai quật, bảo quản cho đến trưng bày và phát huy giá trị di sản.

Các cột gỗ chịu lực trên thân tàu - Ảnh: B.D.

"Di vật có quy mô lớn, cấu tạo bằng gỗ liên kết đinh sắt nằm trong môi trường nhiễm mặn nhiều năm và chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi điều kiện thời tiết, sóng biển.

Việc triển khai đòi hỏi chi phí lớn, quy trình đầu tư chặt chẽ và đặc biệt là việc lựa chọn đơn vị tư vấn có đủ năng lực chuyên môn toàn diện là rất khó khăn, cần thực hiện hết sức cẩn trọng" - bà Phương nói.

Cũng theo bà Phương, sở đang chỉ đạo các đơn vị chuyên môn phối hợp với địa phương, UBND phường Hội An Tây tiếp tục triển khai các biện pháp bảo vệ hiện trường, bảo quản tạm thời di vật.

Đồng thời hoàn thiện hồ sơ phương án khai quật khẩn cấp, trình UBND thành phố phê duyệt để triển khai các bước tiếp theo trong thời gian sớm nhất. "Quan trọng nhất là phải đảm bảo đúng quy định pháp luật và an toàn tuyệt đối cho di vật" - bà Phương khẳng định.

Vừa qua Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng cũng đã báo cáo, xin ý kiến chuyên môn của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để tháo gỡ vướng mắc.