Quang cảnh một kỳ họp Quốc hội - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH
Để triển khai Nghị quyết 57, Quốc hội đã và đang xây dựng chương trình chuyển đổi số toàn trình trong hoạt động của Quốc hội với nguyên tắc "đi tắt đón đầu" công nghệ, an ninh, an toàn dữ liệu, hội nhập quốc tế để hướng tới mục tiêu thực hiện hiệu quả hơn hoạt động lập pháp, giám sát, quyết định các vấn đề lớn của đất nước để các quyết sách tới gần "cây cầu niềm tin" giữa Quốc hội với cử tri.
Đại biểu Quốc hội Lê Thị Thúy Sen
Chuyển đổi số là một quyết tâm chính trị lớn để nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội, phục vụ mục tiêu tăng trưởng 2 con số.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã chỉ đạo: "Chuyển đổi số không chỉ là đầu tư phần mềm, hệ thống hay nền tảng công nghệ mà phải tạo ra sự thay đổi thực chất trong phương thức làm việc, chất lượng tham mưu, hiệu quả hoạt động".
Việc ứng dụng chuyển đổi số của Quốc hội đã và đang được thực hiện rất quyết liệt với tầm nhìn quốc tế. Điều đó được thể hiện rõ nét, không chỉ xử lý các hoạt động trên môi trường số mà còn có giải pháp cụ thể ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).
Chủ tịch Quốc hội đã chỉ đạo: "AI cần được tích hợp vào các quy trình nghiệp vụ trọng tâm của Quốc hội, gồm lập pháp, giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, đối ngoại, công tác đại biểu, dân nguyện và các lĩnh vực liên quan".
Để đảm bảo chất lượng và xu hướng công nghệ mới, Quốc hội đã đề cao việc hội nhập và học hỏi kinh nghiệm quốc tế ở những quốc gia có nền công nghệ phát triển trong ứng dụng quản trị quốc gia, điển hình như Singapore, Trung Quốc…
Theo kinh nghiệm quốc tế, chuyển đổi số không chỉ đơn thuần là ứng dụng công nghệ thông tin mà thực chất là cải cách tổng thể về quản trị nhà nước, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, gia tăng giá trị quốc gia, mang lại tiện ích cho người dân, doanh nghiệp và ổn định an ninh trật tự, xã hội.
Theo đó, nhiều quốc gia đã có những giải pháp thông minh trong việc xây dựng những nhân tố cốt lõi quyết định thành công của ứng dụng chuyển đổi số như quản trị dữ liệu, xây dựng cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực.
Chủ tịch Quốc hội đã chỉ đạo: "Dữ liệu phải coi là tài sản chiến lược của Quốc hội, từ đó xây dựng và ban hành chiến lược dữ liệu số và kế hoạch số hóa kho dữ liệu lưu trữ của Quốc hội; phải bảo đảm kết nối, chia sẻ với Trung tâm dữ liệu quốc gia và hạ tầng kết nối dữ liệu của các cơ quan trong hệ thống chính trị".
Về đào tạo nguồn nhân lực, Quốc hội đã triển khai chương trình "Bình dân học vụ số" để biến nhận thức thành hành động, ứng dụng chuyển đổi số trong mọi hoạt động của Quốc hội. Nền tảng hạ tầng công nghệ và thiết kế hệ thống đang được Tập đoàn Viettel thực hiện đảm bảo hiện đại, an ninh, an toàn và bảo mật.
Hiện nay Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội đang phối hợp với Tập đoàn Viettel để thiết kế, vận hành hệ thống với việc ứng dụng AI trong các quy trình hoạt động và xử lý công việc.
Việc kết hợp tận dụng lợi thế của AI là một giải pháp thông minh, là hướng đi đúng đắn và cần thiết nhưng cần kết hợp với đào tạo nguồn nhân lực và gia tăng tính trách nhiệm của người sử dụng.
Tổng thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh nhấn mạnh: "Việc nghiên cứu, ứng dụng AI được kỳ vọng góp phần nâng cao chất lượng phân tích, tổng hợp dữ liệu chính sách, xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, hỗ trợ đại biểu Quốc hội tiếp cận thông tin nhanh chóng, đầy đủ hơn và tăng cường tương tác với cử tri, nhân dân".
Chuyển đổi số và ứng dụng AI trong hoạt động của Quốc hội còn nhiều việc cần tiếp tục hoàn thiện trong thời gian tới như xây dựng, tổng hợp, liên thông cơ sở hạ tầng dữ liệu; đào tạo nguồn nhân lực và hoàn thiện thiết kế phần mềm vận hành hệ thống để đạt mục tiêu phục vụ hiệu quả và giá trị cho hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề lớn của đất nước.
Việc ứng dụng chuyển đổi số và ứng dụng AI của Việt Nam hiện nay không chỉ là thời điểm vàng hỗ trợ hiệu quả hoạt động của Quốc hội mà trong nhiều lĩnh vực khác của quốc gia.
Giáo sư Jay Siegel, Phó hiệu trưởng Đại học Hong Kong, cho rằng: "Đây là thời điểm thuận lợi để Việt Nam đầu tư phát triển hạ tầng tri thức, thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số phục vụ phát triển đất nước".
