
Hình minh họa một con khủng long T. rex con - Ảnh: SCIENCEALERT
Phát hiện được nhóm nghiên cứu do nhà cổ sinh vật học Nick Longrich thuộc Đại học Bath (Anh) dẫn đầu, công bố trên tạp chí Biology, đánh dấu lần đầu tiên các hóa thạch của khủng long bạo chúa (Tyrannosaurus rex - T. rex) mới nở được xác định một cách chắc chắn.
Trong nhiều năm, giới khoa học gần như không có bất kỳ bằng chứng trực tiếp nào về giai đoạn sơ sinh của T. rex. Vì vậy kích thước khi mới nở và chiến lược sinh sản của loài săn mồi khổng lồ này vẫn là một bí ẩn.
Bước ngoặt đến khi nhóm nghiên cứu quyết định xem xét lại những mảnh hóa thạch nhỏ thường bị bỏ qua trong các bộ sưu tập bảo tàng. Ban đầu, họ cho rằng đây chỉ là xương của các loài khủng long nhỏ.
Tuy nhiên một mảnh xương bàn chân thứ ba đã thu hút sự chú ý. Bề mặt xương chứa rất nhiều lỗ nhỏ do mạng lưới mạch máu dày đặc để lại - dấu hiệu đặc trưng của động vật còn rất non đang phát triển nhanh.
Sau khi so sánh với nhiều mẫu hóa thạch cùng thời, các nhà khoa học kết luận đây chính là xương bàn chân của một con T. rex mới nở, theo trang ScienceAlert ngày 14-7.

Những chiếc xương bàn chân nhỏ bé của khủng long T. rex con - Ảnh: BIOLOGY
Từ phát hiện này, họ tiếp tục rà soát nhiều mẫu răng và xương nhỏ khác trong các kho lưu trữ, qua đó xác định thêm nhiều hóa thạch cũng thuộc về khủng long bạo chúa sơ sinh.
Nhóm nghiên cứu ước tính cá thể được bảo tồn tốt nhất chỉ dài khoảng 75cm và nặng khoảng 2,5kg. Thậm chí khi vừa chui khỏi vỏ trứng, chúng có thể chỉ nặng khoảng 1,7kg - nhỏ hơn đáng kể so với các ước tính trước đây vốn cho rằng khủng long bạo chúa mới nở có thể dài tới 1m.
Dù rất nhỏ, cấu trúc xương bàn chân và hàm răng của chúng đã mang đầy đủ những đặc điểm của khủng long bạo chúa trưởng thành. Các răng hóa thạch có dạng dày, chắc và có dấu hiệu mài mòn, cho thấy những con non đã có thể cắn vào xương ngay từ rất sớm.
Nghiên cứu cũng bác bỏ giả thuyết cho rằng các mẫu vật này thuộc về Nanotyrannus - một loài khủng long săn mồi nhỏ từng gây nhiều tranh cãi - hoặc chỉ là phôi thai chưa phát triển hoàn chỉnh.
Từ kích thước của khủng long con, các nhà khoa học còn suy ngược để ước tính kích thước trứng. Kết quả cho thấy trứng của T. rex nhỏ hơn nhiều so với dự đoán trước đây, đồng nghĩa mỗi lần sinh sản, con cái có thể đẻ từ 20 đến 30 trứng.
Điều này mang đến góc nhìn mới về chiến lược sinh sản của loài săn mồi khổng lồ này. Chúng có xu hướng gần với chiến lược sinh sản của nhiều loài bò sát ngày nay: tạo ra nhiều con non để tăng cơ hội sống sót, thay vì đầu tư quá nhiều cho từng cá thể.
Phát hiện mới không chỉ làm sáng tỏ những năm tháng đầu đời của T. rex, mà còn giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn cách các loài khủng long tiến hóa về sinh sản và chăm sóc con non trước khi tuyệt chủng cách đây khoảng 66 triệu năm.