Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trả lời phỏng vấn Đài truyền hình NHK - Ảnh: Bộ Ngoại giao
Hôm nay 8-11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam lên đường sang Nhật Bản, bắt đầu các hoạt động trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức.
Trước thềm chuyến công tác, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã dành thời gian trực tiếp trả lời phỏng vấn Đài truyền hình NHK của Nhật Bản.
Thông điệp mà ông nêu rất rõ ràng: một tầm nhìn mới cho quan hệ hợp tác Việt Nam - Nhật Bản mà trong đó hai bên đồng hành, đồng kiến tạo, cùng tạo ra các giá trị mới.
Trong bối cảnh sự bất định ngày càng gia tăng trong môi trường quốc tế, nhà lãnh đạo Việt Nam cũng nhấn mạnh Việt Nam vẫn kiên định về nguyên tắc trong chính sách đối ngoại, chủ động trong hành động và chân thành trong hợp tác.
Hợp tác Việt Nam - Nhật Bản cần gắn với nâng cao năng lực tự chủ
Trong cuộc phỏng vấn ngắn và đi thẳng vào trọng tâm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tin tưởng chuyến thăm Nhật Bản lần này sẽ cụ thể hóa thêm tiềm năng, kết quả hợp tác, củng cố thêm chặng đường gắn bó giữa hai đất nước, để tình hữu nghị được vun đắp qua nhiều thế hệ tiếp tục mang lại những điều tốt đẹp cho nhân dân hai nước.
Chia sẻ Việt Nam và Nhật Bản có quan hệ giao lưu nhân dân lâu đời từ hơn 400 năm trước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam "luôn coi Nhật Bản là một trong những đối tác chiến lược toàn diện quan trọng hàng đầu và lâu dài", trân trọng sự đồng hành của Nhật Bản trong thực hiện hai mục tiêu chiến lược 100 năm của Việt Nam.
"Trên nền tảng đó, tôi mong muốn cùng các nhà lãnh đạo Nhật Bản làm sâu sắc hơn sự tin cậy, thống nhất những ưu tiên hợp tác lâu dài và tạo động lực mới cho quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình và thịnh vượng tại châu Á và trên thế giới", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Theo Bộ Ngoại giao Việt Nam, kim ngạch thương mại hai chiều trong 10 tháng năm 2026 đạt gần 50 tỉ USD; Nhật Bản hiện là một trong các nhà đầu tư nước ngoài lớn vào Việt Nam với khoảng 5.800 dự án, vốn còn hiệu lực đạt hơn 80 tỉ USD.
Những con số đó cũng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhắc đến trong cuộc phỏng vấn với Đài NHK. Trong đó, riêng thương mại, người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam cho biết hai bên đang hướng đến sớm hiện thực hóa con số 80 tỉ USD, phấn đấu đạt 100 tỉ USD trong 4 năm tới, tức năm 2030.
"Tôi mong những thành quả ấy sẽ tiếp tục được bồi đắp bằng sự trưởng thành của doanh nghiệp Việt Nam, sự gắn bó lâu dài của doanh nghiệp Nhật Bản và những sản phẩm có giá trị cao hơn do hai bên cùng tạo ra", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu vấn đề.
Chia sẻ trên cho thấy trong hợp tác giữa Việt Nam và Nhật Bản, điều Việt Nam quan tâm trong hợp tác với Nhật Bản không chỉ là kim ngạch thương mại bao nhiêu, đầu tư tăng trưởng ra sao.
Nói cách khác, Việt Nam mong muốn chuyển từ hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư đơn thuần với Nhật Bản sang tăng cường liên kết giữa hai nền kinh tế nói chung và cộng đồng doanh nghiệp nói riêng; mong muốn tinh thần đồng hành, đồng kiến tạo được thể hiện rõ bằng các sản phẩm cụ thể, qua đó nâng cao năng lực tự chủ, tự cường của nền kinh tế mỗi nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae tại Hà Nội vào tháng 5-2026 - Ảnh: TTXVN
Để làm được điều đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong doanh nghiệp Nhật Bản mở rộng đầu tư, nghiên cứu và phát triển sản phẩm tại Việt Nam, cùng doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị.
Hợp tác trong công nghiệp tiên tiến, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và năng lượng sạch, theo ông, cần gắn liền với đào tạo nhân lực, nâng cao năng lực công nghệ và quản trị.
Về phần mình, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định Việt Nam coi trọng xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định, có khả năng dự báo và giải quyết kịp thời những vướng mắc chính đáng của doanh nghiệp.
"Sự tin cậy cần được nuôi dưỡng bằng những việc làm cụ thể và thành công của mỗi dự án hợp tác", ông chia sẻ.
Đối với nguồn nhân lực, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ điều ông mong là mỗi người Việt Nam học tập, làm việc tại Nhật Bản đều có cơ hội tích lũy tri thức, nâng cao tay nghề, phát triển sự nghiệp và được bảo đảm quyền, lợi ích chính đáng.
"Chúng tôi cũng mong ngày càng nhiều chuyên gia, nhà khoa học và người trẻ Nhật Bản đến Việt Nam làm việc, nghiên cứu, khởi nghiệp. Chính những con người hiểu biết, tin cậy và gắn bó với cả hai đất nước sẽ tiếp nối tình hữu nghị của chúng ta", ông bày tỏ.
Kỳ vọng chuyến thăm sẽ tạo động lực mới cho quan hệ Việt Nam - Nhật Bản, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Tầm nhìn mới sẽ là đối tác đồng hành, đồng kiến tạo, tự chủ chiến lược, hợp tác hiệu quả, cùng có lợi, vì cuộc sống của người dân, người lao động".
Thủ tướng Lê Minh Hưng tiếp lãnh đạo các địa phương và doanh nghiệp của Nhật Bản tham dự Diễn đàn hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản 2026 tổ chức tại TP Huế ngày 6-9-2026 - Ảnh: LÊ ĐÌNH HOÀNG
Hợp tác giáo dục - đào tạo và giao lưu nhân văn, giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và Nhật Bản - Ảnh: Trường đại học Việt - Nhật, Thanh Hiệp
"Không thể chờ thế giới hết bất định mới phát triển"
Khi được hỏi về cách tiếp cận ngoại giao của Việt Nam để hóa giải các thách thức trong một thế giới mà sự bất định đang gia tăng, qua đó phục vụ các mục tiêu phát triển đất nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam lựa chọn cách tiếp cận kiên định về nguyên tắc, chủ động trong hành động và chân thành trong hợp tác.
"Lịch sử dân tộc giúp chúng tôi thấu hiểu giá trị của hòa bình và khát vọng vươn lên. Chúng tôi hiểu rằng không thể chờ thế giới hết bất định mới phát triển; cần chủ động tạo dựng những điều kiện để đất nước tiếp tục tiến lên trong chính môi trường khó khăn, nhiều biến động", người đứng đầu Đảng, Nhà nước nhấn mạnh.
Trước hết, Việt Nam kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển; đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại; bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc trên cơ sở các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc.
Tự chủ chiến lược, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, là năng lực tự quyết định con đường phát triển và có đủ khả năng thực hiện những quyết định đó. Năng lực ấy được bồi đắp bằng nội lực vững mạnh, sự đồng thuận của nhân dân và những quan hệ quốc tế sâu rộng, ổn định.
"Thế giới càng biến động, Việt Nam càng coi trọng sự nhất quán về nguyên tắc, sự chân thành trong hợp tác và trách nhiệm với những cam kết của mình", ông nhấn mạnh.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại cuộc phỏng vấn với Đài truyền hình NHK - Ảnh: Bộ Ngoại giao
Trên tinh thần đó, Việt Nam sẽ làm sâu sắc quan hệ với các đối tác, tìm kiếm lợi ích chung để tăng cường gắn kết, kiên trì xử lý khác biệt bằng đối thoại và các biện pháp hòa bình. Ngoại giao cần đi trước trong nhận diện, ngăn ngừa rủi ro, duy trì các kênh trao đổi và chuẩn bị phương án ứng phó từ sớm.
Khẳng định Việt Nam coi trọng vai trò của Liên hợp quốc, đoàn kết và vai trò trung tâm của ASEAN, Việt Nam sẵn sàng đóng góp vào gìn giữ hòa bình và giải quyết các thách thức chung. Vị thế của một quốc gia - theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước - được bồi đắp bằng sự tin cậy và những đóng góp mà quốc gia đó mang lại cho cộng đồng quốc tế.
"Đối với phát triển, điều chúng tôi kỳ vọng là mỗi cơ hội mở ra qua đối ngoại đều giúp đất nước, người dân, doanh nghiệp nâng cao năng lực của chính mình", ông chia sẻ tiếp. Trong đó, hợp tác về công nghệ, nhân lực, tài chính xanh, năng lượng và hạ tầng phải gắn với cải cách thể chế, nâng cao khả năng tiếp nhận và làm chủ tri thức, công nghệ.
"Việt Nam sẽ hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, đa dạng hóa nguồn cung và đối tác để giảm những phụ thuộc dễ gây tổn thương. Hiệu quả của hội nhập cần được thể hiện bằng năng suất cao hơn, doanh nghiệp vững mạnh hơn và việc làm tốt hơn cho người dân", người đứng đầu Đảng, Nhà nước khẳng định.
Đây không phải là lần đầu Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhắc đến câu chuyện nguồn lực bên ngoài và sự chuẩn bị bên trong.
Tại Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 vào đầu tháng 8-2026, ông chỉ đạo cần ưu tiên tranh thủ nguồn lực cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân và nâng cao chất lượng đầu tư nước ngoài. Người đứng đầu Đảng, Nhà nước cũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải chuẩn bị dự án, cơ chế, mặt bằng, nhân lực và điều kiện tiếp nhận, nhấn mạnh "cơ hội bên ngoài chỉ trở thành nguồn lực khi bên trong sẵn sàng".
Trở lại với cuộc phỏng vấn với Đài NHK, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tin tưởng nền tảng quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện và sự tin cậy chính trị cao sẽ giúp hai nước tiếp tục đồng hành, đồng kiến tạo, cùng chia sẻ cơ hội và trách nhiệm.
"Điều chúng tôi hướng tới là một đất nước có đủ năng lực tự chủ, tự cường, có những người bạn tin cậy như Nhật Bản và đóng góp ngày càng thiết thực cho cộng đồng quốc tế.
Mọi nỗ lực ấy đều bắt nguồn từ mong muốn người dân mỗi nước thêm hạnh phúc, có điều kiện phát huy tài năng và các thế hệ mai sau có thể vững tin vào tương lai", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh thông điệp, khép lại cuộc phỏng vấn.
